Kodeks spółek handlowych, K.s.h., Kodeks cywilny, K.c.
lupa
A A A

Gazeta Podatkowa nr 52 (1823) z dnia 1.07.2021

PCC w spółkach osobowych

Umowa spółki oraz jej zmiany podlegają PCC. Przy tym jako zmianę umowy ustawa o PCC kwalifikuje różne czynności niekoniecznie powiązane z modyfikacją treści tej umowy. Do katalogu spółek osobowych na potrzeby PCC zaliczają się spółka cywilna, jawna, partnerska i komandytowa.

Umowa spółki z PCC

Spółki osobowe rozliczają PCC wyłącznie zgodnie z zasadami wynikającymi z ustawy o PCC. Przy tym katalog tych spółek należy określić zgodnie z przepisami unijnymi. Uwzględniając wnioski płynące z orzecznictwa NSA, do katalogu spółek osobowych na gruncie PCC zaliczają się spółki cywilne, jawne, partnerskie i komandytowe.

PCC podlega umowa spółki. Przy zawarciu tej umowy podstawę opodatkowania stanowi wartość wkładów do spółki osobowej. Zmiany umowy spółki są opodatkowane, jeżeli powodują one podwyższenie podstawy opodatkowania PCC, z zastrzeżeniem art. 1 ust. 3 pkt 4 ustawy o PCC (Dz. U. z 2020 r. poz. 815 ze zm.). Wyjątek ten dotyczy jedynie przeniesienia spółki na terytorium RP z terytorium państwa niebędącego państwem członkowskim.


Stawka PCC od umowy spółki i jej zmian wynosi 0,5%.

Zmiany umowy spółki

W przypadku umowy spółki za zmianę umowy przy spółce osobowej uważa się:

  • wniesienie lub podwyższenie wkładu, którego wartość powoduje zwiększenie majątku spółki,
  • pożyczkę udzieloną spółce przez wspólnika (należy ją rozliczyć według reguł opodatkowania PCC dotyczących umowy spółki, a nie umowy pożyczki - por. interpretację indywidualną Dyrektora KIS z dnia 5 marca 2021 r., nr 0111-KDIB2-3.4014.3.2021.2.BD),
  • dopłaty,
  • oddanie przez wspólnika spółce rzeczy lub praw majątkowych do nieodpłatnego używania.

Stanowi o tym art. 1 ust. 3 pkt 1 ustawy o PCC.

W świetle tych regulacji dofinansowanie spółki przez wspólników, w tym zwrotne/bezzwrotne wpłaty na kapitał zapasowy czy rezerwowy, wiążą się z obowiązkiem rozliczenia PCC. W przypadku bezzwrotnych dopłat kwestia ta rodzi różne oceny. Więcej na ten temat pisaliśmy w GP nr 6 z 2021 r., na str. 17.

Podstawę opodatkowania w przypadku wymienionych czynności stanowi odpowiednio wartość wkładów powiększających majątek spółki osobowej, kwota dopłat, kwota lub wartość pożyczki (art. 6 ust. 1 pkt 8 lit. b, c, d ustawy o PCC). Natomiast przy oddaniu spółce rzeczy lub praw majątkowych do nieodpłatnego używania podstawę opodatkowania stanowi roczna wartość nieodpłatnego używania, którą przyjmuje się w wysokości 4% wartości rynkowej rzeczy lub prawa majątkowego oddanego do nieodpłatnego używania. Gdy oddanie następuje na czas nieokreślony, podstawę opodatkowania może stanowić, zgodnie z oświadczeniem podatnika, wartość świadczeń za 10 lat albo wartość świadczeń należnych w miarę wykonywania umowy.

Odliczenia od podstawy opodatkowania określa art. 6 ust. 9 ustawy o PCC.

Kto i kiedy rozlicza PCC?

Obowiązek podatkowy przy umowie spółki, co do zasady, spoczywa na spółce, wyjątek dotyczy spółki cywilnej. W jej przypadku podatnikami są wspólnicy, a nie spółka.

Podatnicy generalnie sami muszą pamiętać o rozliczeniu PCC. To na nich spoczywa obowiązek obliczenia i wpłacenia podatku oraz złożenia deklaracji PCC-3, ewentualnie z załącznikiem dotyczącym wspólnika(-ów) spółki cywilnej PCC-3/A. Z powinności tych trzeba wywiązać się, bez wezwania organu podatkowego, w terminie 14 dni od dnia powstania obowiązku podatkowego. Wyjątek od tej zasady w przypadku umowy spółki dotyczy jedynie czynności dokonywanych w formie aktu notarialnego. W takiej sytuacji płatnikami PCC są notariusze (art. 10 ust. 2-3 ustawy o PCC).

W odniesieniu do umowy spółki wyłączenia od PCC reguluje art. 2 pkt 6 ustawy o PCC, a zwolnienia art. 9 pkt 11 ustawy o PCC. Nie dotyczą one umowy spółki osobowej nowo zawiązywanej czy czynności kwalifikowanych na gruncie PCC jako zmiany tej umowy w trakcie jej normalnej działalności (pominięto tu kwestie związane z łączeniem spółek lub ich przekształceniem).

Obowiązek podatkowy w przypadku umowy spółki powstaje z chwilą dokonania czynności cywilnoprawnej.

Nie wszystkie wkłady z obowiązkiem PCC

Obliczenie PCC przy wkładach pieniężnych nie rodzi wielu wątpliwości. Inaczej jest w przypadku aportów. Spółki osobowe nie unikną PCC od aportów, powołując się na regulacje unijne (a konkretnie na klauzulę stand still). Ma ona zastosowanie wyłącznie do spółek kapitałowych.

Mimo to, nie wszystkie wkłady wiążą się z obowiązkiem rozliczenia PCC. Wyjątek dotyczy wkładu w postaci świadczenia pracy lub usług. Organy podatkowe podzielają pogląd o braku opodatkowania PCC zmiany umowy spółki w zakresie wkładu w postaci pracy wspólnika. Świadczenie pracy lub usług oznacza dla spółki pewną korzyść ekonomiczną, ale nie można takiego wkładu uznać za składnik zwiększający majątek spółki. Wniesienie takiego wkładu nie powoduje zatem podwyższenia podstawy opodatkowania w PCC (por. interpretację indywidualną Dyrektora KIS z dnia 15 kwietnia 2020 r., nr 0111-KDIB2-2.4014.62.2020.1.MM).

W przypadku pozostałych wkładów istotne jest to, że określając podstawę opodatkowania przy umowie spółki, ustawodawca nie odwołał się do wartości rynkowej wkładu czy jego podwyższenia. Dlatego też podstawę opodatkowania przy umowie spółki/jej zmianie stanowi wartość wkładu(-ów) zadeklarowana przez wspólników w umowie spółki (aneksie do niej).

Zyski zostawione w spółce a PCC

Pozostawienie zysku w spółce i przekazanie go na zwiększenie wkładów wspólników wymaga wprowadzenia stosownych zmian do umowy spółki, a fakt modyfikacji umowy należy zgłosić do KRS. Nie budzi wątpliwości, że w takich okolicznościach niezbędne jest także rozliczenie PCC. Potwierdził to Dyrektor KIS w interpretacji indywidualnej z dnia 5 listopada 2018 r., nr 0111-KDIB2-2.4014.163.2018.1.MM.

Natomiast organy podatkowe w interpretacjach indywidualnych z ostatnich lat przyjmują, że nie ma konieczności rozliczenia PCC w sytuacji przekazania zysku na kapitał zapasowy/rezerwowy spółki osobowej, gdy wspólnicy nie traktują tego zasilenia jako czynność podlegającą PCC. Pisaliśmy o tym m.in. w GP nr 34 z 2021 r., na str. 20.

Zamknięty katalog czynności

Przy ustalaniu obowiązków w PCC istotne jest też to, że ustawodawca wprowadził zasadę enumeratywnego określenia czynności podlegających opodatkowaniu PCC. Przy tym o kwalifikacji określonej czynności prawnej, a w konsekwencji o jej podleganiu opodatkowaniu tym podatkiem, decyduje jej treść (elementy przedmiotowo istotne), a nie nazwa. Dla kwalifikacji czynności pod względem prawnym istotne są rzeczywiste prawa i obowiązki stron umowy. Przy tym czynności niewymienione w ustawowym katalogu nie podlegają opodatkowaniu, nawet wtedy, gdy wywołują skutki w sferze gospodarczej takie same bądź podobne do tych, które zostały w nim wyliczone (patrz ramka).

Przykłady czynności w spółkach osobowych bez PCC

Nie podlegają PCC, jako nieujęte w katalogu czynności opodatkowanych tym podatkiem, czynności:

- nabycia ogółu praw i obowiązków wspólnika handlowej spółki osobowej na podstawie umowy zawartej w oparciu o art. 10 K.s.h. (por. interpretację indywidualną Dyrektora KIS z dnia 28 października 2020 r., nr 0111-KDIB2-2.4014.203.2020.1.PB); więcej na ten temat pisaliśmy m.in. w GP nr 68 z 2020 r., na str. 17,
- otrzymania środków pieniężnych przez wspólnika tytułem spłaty majątku rozwiązywanej spółki osobowej w części przypadającej na udział wspólnika w spółce (interpretacja indywidualna Dyrektora KIS z dnia 24 czerwca 2019 r., nr 0111-KDIB4.4014.148.2019.3.PM); więcej na ten temat pisaliśmy m.in. w GP nr 39 z 2021 r., na str. 17.

www.KodeksSpolek.pl - Spółki osobowe:

 Jeśli nie znalazłeś informacji, której szukasz,
wejdź do serwisu
www.VademecumPodatnika.pl » 
Więcej w zasobach płatnych

Serwis Głównego Księgowego

Gazeta Podatkowa

Terminarz

wrzesień 2021
PN WT ŚR CZ PT SO ND
1
2
3
4
5
8
9
11
12
13
14
16
17
18
19
21
22
23
24
25
26
28
29
sklep.gofin.pl - RABATY, NAGRODY, PROMOCJE
NEWSLETTERY
Fachowe czasopisma - PoznajProdukty.gofin.pl
KODEKS PRACY, Prawo Pracy
Kodeks Cywilny - zbiór przepisów prawnych z zakresu prawa cywilnego

GOFIN PODPOWIADA

Kompleksowe opracowania tematyczne

Sklep internetowy - sklep.gofin.pl
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o., ul. Owocowa 8, 66-400 Gorzów Wlkp., tel. 95 720 85 40, faks 95 720 85 60
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN
Szanowny Użytkowniku !
Prosimy o zapoznanie się z poniższymi informacjami oraz wyrażenie dobrowolnej zgody poprzez kliknięcie przycisku "Zgadzam się".
Pamiętaj, że zawsze możesz wycofać zgodę.

Serwis internetowy, z którego Pani/Pan korzysta używa plików cookies w celu:

  • zapewnienia prawidłowego działania serwisów (utrzymania sesji),

  • analizy statystyk ruchu i reklam w serwisach,

  • zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu wyświetlenia reklam produktów własnych.

Pliki cookies

Są to pliki instalowane w urządzeniach końcowych osób korzystających z serwisu, w celu administrowania serwisem, dostosowania treści serwisu do preferencji użytkownika, utrzymania sesji użytkownika oraz dla celów statystycznych i targetowania reklamy (dostosowania treści reklamy do indywidualnych potrzeb użytkownika). Informujemy, że istnieje możliwość określenia przez użytkownika serwisu warunków przechowywania lub uzyskiwania dostępu do informacji zawartych w plikach cookies za pomocą ustawień przeglądarki lub konfiguracji usługi. Szczegółowe informacje na ten temat dostępne są u producenta przeglądarki, u dostawcy usługi dostępu do internetu oraz w Polityce prywatności i plików cookies.

Administratorzy

Administratorem Pana/Pani danych osobowych w związku z korzystaniem z serwisu internetowego i jego usług jest Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o. Administratorem danych osobowych w plikach cookies w związku z wyświetleniem analizy statystyk i wyświetlaniem spersonalizowanych reklam są partnerzy Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Google Inc, Facebook Inc, Gemius S.A.

Jakie ma Pani/Pan prawa w stosunku do swoich danych osobowych?

Wobec swoich danych mają Pan/Pani prawo do żądania dostępu do swoich danych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania danych, prawo do cofnięcia zgody.

Podstawy prawne przetwarzania Pani/Pana danych osobowych

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z wykonaniem umowy

    Umowa w naszym przypadku oznacza akceptację regulaminu naszych usług. Jeśli zatem akceptuje Pani/Pan umowę na realizację danej usługi, to możemy przetwarzać Pani/Pana dane w zakresie niezbędnym do realizacji tej umowy.

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z prawnie uzasadnionym interesem administratora

    Dotyczy sytuacji, gdy przetwarzanie danych jest uzasadnione z uwagi na usprawiedliwione potrzeby administratora, tj. dokonanie pomiarów statystycznych, ulepszania naszych usług, jak również prowadzenie marketingu i promocji własnych usług administratora.

  • Dobrowolna zgoda

    Aby móc wyświetlać spersonalizowane reklamy dopasowane do Pani/Pana zainteresowań w związku z odwiedzaniem niniejszego serwisu internetowego partnerzy Wydawnictwa Podatkowego Gofin sp. z o.o. muszą mieć możliwość przetwarzania Pani/Pana danych. Udzielenie takiej zgody jest całkowicie dobrowolne (nie ma obowiązku jej udzielenia).

Zgoda

W związku z powyższymi wyjaśnieniami prosimy o wyrażenie dobrowolnej zgody na przetwarzanie Pani/Pana danych osobowych w związku z możliwością wyświetlenia reklam dopasowanych do Pani/Pana zainteresowań poprzez kliknięcie w przycisk „Zgadzam się” lub „Nie teraz” w przypadku braku zgody.